Τρίτη, 11 Μαρτίου 2014

Ουκρανική κρίση και Τουρκία.


Η  επικίνδυνη κατάσταση που έχει διαμορφωθεί στην Ουκρανία μεταξύ της Ρωσίας και της Δύσης επανέφερε στο προσκήνιο ότι το στενό περιβάλλον άσκησης της τουρκικής εξωτερικής πολιτικής είναι ρευστό με απροσδιόριστη μεταβλητότητα καθώς απρόβλεπτες εξελίξεις  επιβάλουν στη τουρκική εξωτερική πολιτική να προβεί σε δύσκολες επιλογές σε σύντομο χρονικό διάστημα.
Η  αυξανόμενη ένταση μεταξύ ΗΠΑ και Ρωσίας για την Ουκρανία πιθανά θα καταστήσει τη Συριακή κρίση περισσότερο δύσκολα επιλύσιμη  αυξάνοντας τους πονοκεφάλους της Τουρκίας δεδομένου ότι η Ρωσία έχει πάρει θέση υποστήριξης του καθεστώτος Bashar al-Assad και σε πλήρη αντίθεση με την τουρκική εξωτερική πολιτική.
Παράλληλα η εξελισσόμενη κατάσταση στη χερσόνησο της Κριμαίας έχει δυναμικές επιπτώσεις στο εσωτερικό πολιτικό μέτωπο της Τουρκίας μιας και υπάρχει το ζήτημα των Τατάρων της Κριμαίας . Το ζήτημα αυτό ήδη αποτελεί σημείο τριβής μεταξύ της αντιπολίτευσης και του κυβερνώντος κόμματος Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (AKP) με την πρώτη να κατηγορεί την κυβέρνηση για παθητικότητα. Η Τουρκία δεν έχει καμία νομικής φύσεως απαίτηση σήμερα στην Κριμαία η οποία χάθηκε οριστικά στον Ρωσοτουρκικό  πόλεμο του 1768-1774. Όμως αποτελεί τον τόπο γέννησης μερικών από τους πιο επιφανείς εθνικιστές και ιδεολόγους του παντουρκισμού του 20ου αιώνα όπως οι Ismail Gaspirali (Gasprinski) και  Yusuf Akcura.
Είναι βέβαιο  ότι η τουρκική κυβέρνηση αντιμετωπίζει ένα ακόμη πρόβλημα δεδομένου ότι θα πρέπει στο μέτρο των δυνατοτήτων της να υπερασπισθεί την θέση των Τατάρων. Δεν είναι τυχαίο ότι κατά τη διάρκεια της επίσκεψης του τούρκου υπουργού εξωτερικών στην Ουκρανία Ahmet Davutoglu (28.02.2014) συναντήθηκε με τον προηγούμενο επικεφαλή του  National Tatar Parliament στην Κριμαία , Mustafa Abdulcemil Kirimioglu, για την εκτίμηση της κατάστασης.
Στις δηλώσεις του βέβαια, ο Davutoglu ήταν πολύ προσεκτικός δηλώνοντας ότι το πρόβλημα πρέπει να λυθεί ειρηνικά υπέρ της ευημερίας όλων των κατοίκων της χερσονήσου. Δεν πρέπει να ξεχνούμε ότι η Ρωσία αποτελεί πολύ καλό οικονομικό εταίρο της Τουρκίας και δεν μπορεί εύκολα να διαταράξει αυτές τις σχέσεις. Συνεπώς ένα ακόμη αγκάθι έχει παρουσιαστεί στην κυβέρνηση  του Recep Tayyip Erdogan δυσκολεύοντας περαιτέρω τις κινήσεις του. Μάλιστα όταν οι περισσότεροι από τους αναλυτές υποστηρίζουν ότι οι χαμένοι στις προσεχείς εξελίξεις θα είναι σίγουρα οι Τάταροι με την Τουρκική κυβέρνηση απλά να παρακολουθεί.