Πέμπτη, 20 Δεκεμβρίου 2012

Η επενδυτική ζήτηση έχει καταβαραθρωθεί.


Η  επανεκκίνηση της ελληνικής οικονομίας δεν γίνεται απλά με ρητορείες  και  υποσχέσεις περί αποκατάστασης της εμπιστοσύνης  στους ξένους και εγχώριους επενδυτές. Μια οικονομία με τα χαρακτηριστικά της ελληνικής οικονομίας ,η οποία έχει υποστεί απώλειες εισοδήματος περίπου 40 δις ευρώ σε τέσσερα έτη  και για το προσεχές έτος αναμένεται να υποστεί  ακόμη απώλεια περίπου 10 δις ευρώ ενώ έχουν καταβαραθρωθεί όλα τα μακροοικονομικά της μεγέθη , ακόμη και εκείνα τα οποία υποτίθεται ότι θα σήκωναν το βάρος της μεγέθυνσης (βλέπε : εξαγωγές) , όταν  έχει επέλθει απαξίωσης του παραγωγικού δυναμικού της χώρας  κάτι το οποίο αποτυπώνεται με την καταστροφή περίπου 800.000 θέσεων εργασίας μέσα σε μία τετραετία και την εκτίναξη του ποσοστού ανεργίας   στο 25,7% το Σεπτέμβριο του 2012 (1230918 άτομα) είναι αρκετά δύσκολο να βγει από αυτή την κατάσταση  έχοντας κατά νου να «διορθώσει» τις υποτιθέμενες  ατέλειες της από την πλευρά της προσφοράς . Οι  παραπάνω διορθώσεις ουσιαστικά κατακρημνίζουν και στέλνουν στα τάρταρα τη ζήτηση ,άλλωστε αυτό είναι γνωστό και χιλιοειπωμένο , με άμεσο αποτέλεσμα οι «διορθώσεις» να μην έχουν τελειωμό μια και δημιουργείται ένας φαύλος κύκλος ο οποίος σπρώχνει την οικονομία όλο και περισσότερο προς την ύφεση. Πως σπάει ο συγκεκριμένος κύκλος; Μα απλά με την τόνωση της ζήτησης (επενδυτικής και καταναλωτικής). Δηλαδή θα πρέπει πάση θυσία σε μια οικονομία να αυξηθούν : οι ακαθάριστες επενδύσεις παγίου κεφαλαίου , είτε η εγχώρια καταναλωτική ζήτηση είτε οι εξαγωγές. Στην οικονομία δεν υπάρχουν θαύματα.

Το βασικό ερώτημα είναι στην περίπτωσή μας το ακόλουθο: η ζήτηση σε μια οικονομία θα αναπτυχθεί μόνη της; Αν  η απάντηση είναι ναι σε τι επίπεδο θα ανέλθει ώστε να καλύψει την προσφορά ; Σε πόσο χρονικό διάστημα θα γίνει αυτό  ; Ο απαιτούμενος  χρόνος που χρειάζεται για να αναπτυχθεί η ζήτηση προκαλεί παρενέργειες οι οποίες προκαλούν υψηλά  κόστη στην οικονομία ; Πόσο μπορεί να αντέξει η οικονομία και η κοινωνία περιμένοντας την ανάκαμψη της ζήτησης σε τέτοιο επίπεδο ώστε να μειωθεί η καλπάζουσα  ανεργία  ; Μήπως μέχρι τότε θα είμαστε όλοι νεκροί; Ή με άλλα λόγια, θα έχουμε παραδώσει τα πάντα σε αυτό το ανόητο δόγμα της «ελεύθερης» αγοράς και του «ελεύθερου» εμπορίου;
Όλα τα παραπάνω ερωτήματα έχουν απαντηθεί εδώ και πολύ καιρό. Οι απαντήσεις είναι γνωστές.  
Είναι δυστυχία παλιές και εξόφθαλμα λανθασμένες απόψεις μιας ξεπερασμένης αλλά συνεχώς παρούσας οικονομικής σχολής, να υποσκάπτουν  με τέτοιο τρόπο το παρόν και το μέλλον  λαών και κοινωνιών   εξυπηρετώντας τα συμφέροντα των ολίγων και των δυνατών. Η οικονομική επιστήμη  ασκείται για να βρει τρόπους ελαχιστοποίησης του κοινωνικού  κόστους και ως εκ τούτου μεγιστοποίησης του κοινωνικού οφέλους όχι για την εξυπηρέτηση του οφέλους των ολίγων.   Για αυτά θα επανέλθουμε .
 Ας ασχοληθούμε λίγο με την επενδυτική ζήτηση  στην ελληνική οικονομία δεδομένου ότι η ελληνική κυβέρνηση στηρίζει τις ελπίδες για ανάκαμψη κυρίως σε αυτή. Σύμφωνα με τα υπάρχοντα στοιχεία ( ΕΛΣΤΑΤ 12.2012) η πορεία του ακαθάριστου σχηματισμού παγίου κεφαλαίου έχει συρρικνωθεί σε απίστευτα μεγάλο βαθμό (Πίνακας 1).   





        Πίνακας 1
Ακαθάριστος Σχηματισμός Παγίου Κεφαλαίου

 Σε δις ευρώ.
Έτος
Αξία σε τρέχουσες τιμές
ΑΕΠ σε αγοραίες τιμές
% ΑΕΠ
2000
31,778
136,281
23,3
2001
33,979
146,468
23,2
2002
34,937
156,615
22,2
2003
42,205
172,431
24,5
2004
41,697
185,266
22,5
2005
41,332
193,050
21,4
2006
51,419
208,622
24,6
2007
59,631
223,160
26,7
2008
52,607
233,198
22,6
2009
45,932
231,081
19,8
2010
39,185
222,151
17,6
2011
31,592
208,532
15,1
2012 (Εννεάμηνο)
16,044
146,242
11,0
Πηγή: ΕΛΣΤΑΤ , Η Ελληνική Οικονομία , Δεκέμβριος 2012.

Με μια απλή ανάγνωση του πίνακα εύκολα συνάγεται ότι η μείωση των ακαθάριστων επενδύσεων παγίου κεφαλαίου έχει  υποδιπλασιασθεί και ακόμη περισσότερο την συγκεκριμένη περίοδο .  Η  δραματική μείωση  παρατηρείται την περίοδο 2010-2012. Μάλιστα το έτος 2012 η μείωση είναι δραματική. Αυτή την δραματική μείωση χρειάζεται κάποιος να μας πει με ποιο τρόπο και σε πόσο χρόνο θα μπορέσει η ελληνική οικονομία να υποκαταστήσει. Διότι είναι δύσκολο να κατανοήσει ο οποιοσδήποτε πως θα επέλθει χωρίς επενδύσεις η σταθεροποίηση της οικονομίας.